Hoca Ali Rıza

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Hoca Ali Rıza, Portre

Hoca Ali Rıza (d. 1858 Üsküdar İstanbul - ö. 1930 Üsküdar), Türk ressam
Üsküdar Rüştiyesi, ardından 1880 yılında Kuleli Askeri İdadisi (Kuleli Askeri Lisesi)'ne, girdi. Öğrenimini Mekteb-i Harbiye-i Şahane’de sürdüren Hoca Ali Rıza, Osman Nuri Paşa, Süleyman Seyyid ve Mösyö Gués gibi seçkin hocaların öğrencisi oldu. 1881 yılında Harbiye Resim Sınıfı’ndaki başarılı çalışmalarından dolayı Sultan II. Abdülhamit tarafından Nişan-i Mecidi’yle ödüllendirildi.

Hoca Ali Rıza, Otoportre

1884 yılında Harbiye’nin Menşe-i Muallim programından Piyade Mülazım-ı Sani (Teğmen) rütbesiyle mezun oldu ve öğretmeni Osman Nuri Paşa’nın yardımcılığına atandı. 1891yılında Osmanlı Devleti’nin ilk başkentlerinde inceleme çalışmaları yapan bir heyete katılarak Türk-İslam eserlerine ait görünümleri defterlerine aktardı.
1895’te Kolağası rütbesindeyken Yıldız Porselen Fabrikası’nda porselen tasarımları yaptı. 1895’te Fausto Zonaro’yla tanışan sanatçı, 1897’de Değirmendere’de resim çalışmaları yaptı.
1897’de Türk Yunan savaşını anlatan muharebe konulu resimler çalıştı. 1903 yılında Mahmut Şevket Paşa’nın isteğiyle “Eski Osmanlı” kıyafetlerini kapsayan bir albüm çalışmasına katıldı. 1903 yılında Türk Esliha-i Antika Müzesi’nin kuruluşu için oluşturulan komisyonda görevlendirilen sanatçı. 1909 yılında Baş Ressam olarak başladığı Harbiye Matbaası’nda iki yıl süre ile çalıştı.
1909 ile1912 yılları arasında Osmanlı Ressamlar Cemiyeti Başkanlığı görevini sürdürürken; 1909’da Üsküdar İskele Gazinosu’nda resim sergisi düzenledi.
1910 yılında Şehzadegan sınıflarında hocalık yapan Hoca ali Rıza, 1911 yılında Kaymakam (Yarbay) rütbesindeyken emekliye oldu.
1914’te İnas Sanayi-i Nefise Mektebi’nde Peyzaj Muallimi olarak görev yaptı. 1917'de Maarif Nezareti’ne bağlı olan Sanayi-i Nefise Encümeni azalığına seçildi. 1918’de başladığı Çamlıca İnas Sultanisi’ (Çamlıca Kız Lisesi)’ndeki Resim Muallimliği üç yıl sürdü. 1921 Üsküdar Kız Sanayi-i Mektebi’nde Resim Muallimliği, ve 1929 yılında Sultan Ahmet Erkek Ameli Hayat Okulu’nda Muallimlik yaptı.
Karakalem ile suluboya tekniğindeki yetkinliği ve hızlı çalışma temposuyla, (beş bin gibi bir sayıya ulaşan) çok sayıda İstanbul peyzajı betimleyen, kentin mahallerini, Üsküdar’dan Bebek’e, Arnavutköy’den Burgazada’ya kadar semt yaşantılarını, kahvehaneleri, deniz kıyılarını yorumlayan sanatçı, 30 Mart 1930’da Üsküdar’da öldü. Mezarı Karacaahmettedir.

Sergileri [değiştir]

Hoca Ali Rıza, Manzara 1898

1919 Dördüncü Galatasaray Sergisi
1926 Çamlıca’dan Marmara'ya bir nazar ve “Çamlıca’da Namazgah” adlı tablolarıyla sekizinci Galatasaray Sergisi
1927 Beykoz’da İshakağa Çeşmesi, Odam, Ayazma Sokağı, Doğancılar’da Mektep, Şeftaliler, Deniz adlı tablolarıyla onbirinci Galatasaray Sergisi
1928 Celal Esad Arseven tarafından düzenlenen Paris Sergisi

Not: B u yazi www. sabah.com.tr adresinden alinmistir.

Milyonluk Osman Hamdi kimde?

Ekonomi 13 Kasım 2010 - Cumartesi

Bilinen 100 tane resmi var. Çoğu gizli koleksiyonlarda, yurtdışında. Ve hiçbirinin değeri milyon liranın altında değil. Koleksiyonerler dünyasında krem tabakaya girmek için muhakkak ona sahip olmak gerekiyor. İşte Kaplumbağa Terbiyecisi'nin dahi ressamı Osman Hamdi'nin ünlü tutkunları...
YAZAN: BURCU ALDİNÇ
Onu bu kadar değerli kılan resimlerinden çok, ilk güzel sanatlar fakültesini ve çağdaş Türk müzeciliğini kurması belki de... Ancak bir meslek değil de hobi olarak seçtiği ressamlık, şimdi isminin milyonlar tarafından bilinmesinde büyük pay sahibi.

Günümüz koleksiyonerleri, Osman Hamdi'nin Türk çağdaş sanatına verdiği hizmetleri de göz önünde bulundurarak, eserlerini bir başyapıt olarak kabul ediyor. Bugün önemli resim koleksiyonerleri listesi yapıldığında sıralamanın tepesinde her zaman Osman Hamdi tablolarına sahip isimler çıkıyor. Ömrünün önemli bir bölümünü arkeolojik kazılarda geçirdiği ve resimlerini hediye olarak da dağıttığı için, bilinen tablolarının sayısı 100'ü geçmiyor. Çoğunun yeri belli bile değil. Tabii hiçbirinin değerinin de altı sıfırlı bir çekten daha az olmadığını hatırlatayım. Peki, hem ressam hem bilim adamı olması nedeniyle Türk Leanordo da Vinci'si sayılabilecek Osman Hamdi Bey'in tabloları kimde var? Gayet tabii ülkemizin ünlü işadamlarında. İşte Osman Hamdi tutkunlarından birkaç örnek:
SUNA-İNAN KIRAÇ
Suna ve İnan Kıraç iş hayatında olduğu kadar sanat yatırımlarında da Türkiye'nin önde gelen isimlerinden. Beyoğlu'ndaki Pera Müzesi Türk sanat tarihine bırakılan en büyük hizmetlerden biri. Tabii bu müzenin prestij tablosu Kaplumbağa Terbiyecisi hem kendisini hem de Osman Hamdi'yi Türkiye'ye yakından tanıtan bir başyapıt. 2004'teki müzayedede Erol Aksoy'un TMSF tarafından el konulan koleksiyonundan çıkan Kaplumbağa Terbiyecesi'nin 5 milyon liraya satılması, tüm Türkiye'de yankı yaratmıştı. Eser bugün hâlâ müzede tüm halka açık olarak sergileniyor. Kıraçlar'ın koleksiyonunda ayrıca 'İki Müzisyen Kız' adlı Osman Hamdi tablosunun da yer aldığı biliniyor.
SABANCI AİLESİ Rahmetli Sakıp Sabancı ülkemizin ilk büyük koleksiyoneri. Sabancı Holding ve Akbank'ın ana hissedarı Sabancı Ailesi'nin hat ve resim koleksiyonu Türkiye'nin en iyileri arasında yer alıyor. Sabancılar'ın binlerce tarihi eser ve yüzlerce tabloluk koleksiyonu içinde Osman Hamdi'nin önemli bir yeri var. Sabancı Ailesi, ressamın bilinen 100 eseri içinde 7 büyük başyapıtının sahibi. Kuran Tilaveti, Arzuhalci ve Naile Hanım portresi Sabancı Müzesi koleksiyonunda yer alan eserler arasında.
ERDOĞAN DEMİRÖREN Milangaz'ın sahibi Erdoğan Demirören'in son yıllarda yaptığı alımlarla Sabancı Ailesi'ni de geçerek Türkiye'nin bir numaralı koleksiyoneri olduğu konuşuluyor. 'Asla evime çağdaş resim sokmam' dediği iddia edilecek kadar klasik sanat düşkünü olduğu bilinen Demirören'in koleksiyonunda olmazsa olmazlardan biri de tabii ki Osman Hamdi. Ünlü işadamının duvarında Osman Hamdi'nin 'Rüstem Paşa Camisi Önünde' resmi eseri asılı.
NECATİ AKÇAĞLILAR
TEKFEN Holding deyince akla finans ve inşaat kadar Nihat Gökyiğit, Feyyaz Berker ve Necati Akçağlılar'ın 1950'lerde başlayıp, kesintisiz sürdürdükleri arkadaşlık ve ortaklık gelir.
FEYYAZ BERKER
Akçağlılar ve Feyyaz Berker sanat zevkinde de ortak. İkisi de Osman Hamdi sahibi. Ressamın 'Camiden Çıkan Sultan II' tablosu Akçağlılar, 'İlahiyatçı' adlı eserinin ise Feyyaz Berker'in koleksiyonunda olduğu biliniyor.
CAN HAS
Türkiye'nin en zengin ve en hayırsever işadamlarından rahmetli Kadir Has'ın oğlu Can Has da, gerçek bir sanat tutkunu. Babasının resme olan karşıtlığı nedeniyle daha önce birkaç kez koleksiyonunu dağıtan Can Has'ın vazgeçemediği eserler arasında baş köşeyi Osman Hamdi alıyor tabii. Has'ta Osman Hamdi'nin 'Çarşaflanan Kadınlar' isimli eşsiz tablosu var.
HASAN ÇOLAKOĞLUDemir-çelik ve finans devi Çolakoğlu Ailesi sanat alanında Türkiye'nin en büyük koleksiyonlarından birine sahip. Türk Ekonomi Bankası'nın ana ortaklarından Çolakoğlu Ailesi'nin eserleri arasında Osman Hamdi Bey'in 'İhtiyar Balıkçı İsmailağa' ve 'Camiden Çıkan Sultan I' olduğu biliniyor.
MUSTAFA TAVİLOĞLU
MUDO'nun patronu hızlı giyim zinciri dışında hızlı sanat yatırımlarında da iddialı. Yüzlerce tablosu var. Öncelikle Komet ve Erol Akyavaş gibi ünlü çağdaşları topluyor. Ancak Osman Hamdi'nin en güzel eserlerinden 'Türbe Ziyaretinde İki Genç Kız'ı da onda.
KULİSLER 'HANIMEFENDİ' DEDİKODUSUYLA YIKILIYOR
Bugüne kadar satılan en pahalı Türk tablosu Osman Hamdi Bey'in İstanbul Hanımefendisi adlı eseri. 2008 yılında Londra'da Sotheby's tarafından düzenlenen açık artırmada 3 milyon 380 bin 500 sterline, yaklaşık 8 milyon liraya satılan tabloyu alan kişinin ismi ya da uyruğu açıklanmadı. Ama sanat piyasasında herkes bu tablonun ilaç sektöründe yatırımları bulunan bir Türk koleksiyonerin evinde asılı olduğunu konuşuyor.Türkiye'deki bazı müzayede evi sahipleri de bu söylentiyi doğruluyor.